Chuyển MP3 thành bản nhạc: hướng dẫn thực hành

Bài viết thuộc phần hướng dẫn về các công cụ chuyển soạn nhạc và tạo bản nhạc tốt nhất.

Để chuyển MP3 thành bản nhạc, hãy tải âm thanh lên một công cụ chuyển soạn bằng AI như Songscription. Công cụ nhận diện nốt và trả về bản nhạc có thể chỉnh sửa, MIDI và PDF trong một hoặc hai phút. File nguồn ảnh hưởng nhiều nhất đến kết quả. Bản ghi một nhạc cụ hoặc bè tách riêng cho bản nhạc ít lỗi hơn nhiều so với bản phối dày đặc, nên hãy tách phần bạn cần trước khi chuyển soạn nếu có thể.

Giờ đây, phần lớn quá trình chuyển đổi đã được tự động hóa, nhưng chất lượng vẫn phụ thuộc rất nhiều vào nội dung file MP3. Bản ghi piano độc tấu thường cho kết quả tốt. Bản phối đầy đủ có bass, trống và giọng hát khó chuyển soạn hơn nếu chưa tách nhạc cụ. Biết mình đang xử lý loại bản ghi nào sẽ giúp bạn tính trước liệu bản nhạc có dùng được ngay hay cần dành cả giờ để sửa.

Bên trong công cụ chuyển MP3 thành bản nhạc

Mô hình xử lý âm thanh, xác định nốt nào đang vang lên và vào lúc nào. Nó chuyển các nốt thành dữ liệu MIDI: danh sách cao độ cùng thời điểm bắt đầu, độ dài và giá trị velocity MIDI (lực nhấn) của từng nốt. Sau đó, MIDI được chuyển thành ký âm. Ở bước này, công cụ lượng tử hóa thời điểm vào nốt cho khớp với nhịp, chọn hóa biểu và xếp nốt vào từng bè trên khuông nhạc.

Độ chính xác của nốt phụ thuộc phần lớn vào bước đầu, còn bản nhạc có dễ đọc hay không lại phụ thuộc phần lớn vào bước thứ ba. Mỗi công cụ làm tốt những bước khác nhau, nên cùng một file âm thanh có thể cho ra những bản nhạc khác biệt rõ rệt.

Những file âm thanh nào cho kết quả chuyển soạn tốt?

Dù dùng công cụ nào, bạn thường sẽ thấy những điểm sau:

• Bản ghi một nhạc cụ cho kết quả tốt hơn bản phối đầy đủ. Bản ghi chỉ có piano cho bản nhạc ít lỗi hơn nhiều so với bản ghi có piano, bass và trống.
• Bản thu phòng thu cho kết quả tốt hơn bản thu trực tiếp. Tiếng dội trong phòng, tiếng khán giả và âm thanh lọt từ nhạc cụ này sang bản thu của nhạc cụ khác đều có thể khiến mô hình nhận diện nhầm.
• Nhạc cụ mộc cho kết quả tốt hơn âm thanh đã qua nhiều hiệu ứng. Guitar có hiệu ứng reverb và chorus khó nhận diện hơn guitar không có hiệu ứng.
• Bản phối đơn giản cho kết quả tốt hơn bản phối phức tạp. Một bài pop có một giai điệu và một kiểu đệm dễ chuyển soạn hơn bản ứng tấu tự do của một nhóm jazz ba người.

Vẫn có thể chuyển soạn những bản ghi khó xử lý, nhưng sẽ cần sửa nhiều hơn. Hãy tính thêm thời gian cho phần đó.

Quy trình chuyển soạn

Bước 1: Chọn file nguồn phù hợp

Nếu có bè tách riêng hoặc bản ghi chỉ có phần nhạc cụ bạn muốn chuyển soạn, hãy dùng file đó. Nếu chỉ có bản phối đầy đủ và phần bạn cần bị lẫn trong các nhạc cụ khác, hãy tách bè trước bằng Moises, LALAL.AI hoặc một DAW (phần mềm làm nhạc) có chức năng tách bè. Sau đó đưa bè tách riêng vào công cụ chuyển soạn. Cách này thêm một bước nhưng cải thiện đáng kể chất lượng bản nhạc cuối cùng.

Bước 2: Chuyển soạn âm thanh

Tải âm thanh lên một công cụ như Songscription. Một bài hát thông thường mất khoảng một hoặc hai phút để xử lý. Kết quả gồm bản nhạc và MIDI. Một số công cụ như Songscription còn cho xem trước kết quả trên piano roll, tức dạng lưới hiển thị nốt, đồng bộ với âm thanh gốc. Đây là cách hữu ích nhất để phát hiện lỗi.

Bước 3: Đối chiếu với âm thanh

Ngay cả khi nguồn âm thanh sạch, mô hình vẫn có thể nhận nhầm: nốt bass sai quãng tám, một nốt sai cao độ trong hợp âm, hay một nốt ngân kết thúc quá sớm. Hãy nghe âm thanh trong khi xem bản nhạc chuyển soạn. Khi có chỗ không khớp, bạn thường nhận ra lỗi sau vài giây. Sửa lỗi trong trình chỉnh sửa của công cụ trước khi xuất.

Bước 4: Xuất và chỉnh lại bản nhạc

Chọn định dạng phù hợp với bước tiếp theo: PDF nếu bạn muốn in, MusicXML nếu bạn muốn chỉnh tiếp trong trình viết nhạc như MuseScore, hoặc MIDI nếu bạn muốn đưa vào DAW. Phần lớn bản nhạc nên được xem lại ít nhất một lượt trong trình viết nhạc. Những chi tiết như chỗ xuống dòng nhạc, ký hiệu cường độ và dấu nhấn nhá thường dễ thêm bằng tay hơn là nhận diện tự động từ âm thanh.

Lỗi thường gặp và cách sửa

Nốt sai quãng tám

Lỗi này thường gặp ở nốt bass, khi mô hình nhận diện lệch một quãng tám ở vùng âm thấp. Chọn những nốt sai trong trình chỉnh sửa rồi chuyển chúng sang đúng quãng tám. Nếu lỗi xuất hiện khắp bài, đặc điểm cân bằng tần số (EQ) trong file nguồn có thể khác với những gì mô hình dự đoán. Hãy thử một nguồn âm thanh khác.

Nốt không có trong bản ghi

Nốt thừa thường xuất hiện khi mô hình nhận nhầm tiếng ồn nền, phần âm vang còn lại sau hiệu ứng reverb hoặc họa âm của một nốt đang ngân. Hãy nghe kỹ: đôi khi nốt tưởng là sai thật ra có trong bản ghi, nhưng âm lượng nhỏ nên bạn chưa nghe ra. Nếu đúng là nốt thừa, hãy xóa nó.

Sai hóa biểu

Phần lớn công cụ tự nhận diện hóa biểu. Khi nhận sai, bản nhạc sẽ xuất hiện nhiều dấu hóa đáng lẽ phải nằm trong hóa biểu. Bạn có thể đổi hóa biểu trong trình viết nhạc; các dấu hóa thường sẽ tự sắp xếp lại.

Ký âm tiết tấu khó đọc

Lượng tử hóa là phần khó khi chuyển MIDI thành ký âm. Một đoạn nghe đơn giản có thể hiện ra thành một mớ nốt nối, tiết tấu chấm dôi và nhóm nốt chia không đều. Cách sửa thường là chỉnh cài đặt lượng tử hóa trước khi tạo bản nhạc, hoặc viết lại bằng tay những ô nhịp bị ảnh hưởng trong trình viết nhạc sau đó.

Kết luận

Công cụ chuyển MP3 thành bản nhạc đã tiến bộ đáng kể. Giờ đây, điều cần tính là bạn sẽ mất bao lâu để chỉnh sửa kết quả. Cách nhanh nhất là dùng nguồn âm thanh tốt, chọn công cụ có trình chỉnh sửa mạnh và xem kết quả từ AI như một bản nháp để sửa tiếp.

Một bản piano độc tấu được thu tốt có thể chuyển từ MP3 thành bản nhạc sẵn sàng để in trong chưa đầy mười lăm phút, kể cả thời gian chỉnh sửa. Một bài có bản phối đầy đủ phức tạp có thể mất một giờ. Dù vậy, thời gian xử lý cả hai vẫn chỉ bằng một phần so với ba năm trước, và ít hơn rất nhiều so với tự nghe rồi chuyển soạn cả bài từ đầu.