Bài này nằm trong hướng dẫn về định dạng và cách xuất tệp nhạc.
Mỗi lần chép nhạc bằng Songscription, bạn nhận được ba tệp: PDF, MIDI và MusicXML. Nhiều người lấy tệp đầu tiên rồi dùng luôn, đến lúc cần sửa mới vướng: PDF không cho đổi nốt, còn MIDI mở trong MuseScore thì thành một bản ký âm lộn xộn. Chọn tệp theo nơi bạn định dùng sẽ tránh mất thời gian về sau.
Nhớ nhanh thế này: in từ PDF, sản xuất nhạc từ MIDI, chỉnh ký âm bằng MusicXML.
Khác nhau ở điểm nào?
Hãy hình dung ba định dạng như ba thứ bạn có thể đưa cho một người chơi nhạc. PDF giống ảnh chụp một trang nhạc: xem thì tiện nhưng không thể viết lại. MIDI giống danh sách ghi phím nào được nhấn vào lúc nào: nó giữ lại phần trình diễn, không giữ cách trình bày bản nhạc. MusicXML giống tài liệu có thể chỉnh sửa: bạn có phần ký âm để dàn trang và trình bày lại.
Muốn đọc bản nhạc thì ảnh chụp là đủ. Muốn phần mềm phát lại thì cần dữ liệu phím đàn. Còn muốn đổi cách ghi nốt, bạn cần tài liệu chỉnh sửa được.
PDF: phù hợp để đọc và in
Phù hợp để: in, thị tấu trên đàn piano, chia sẻ bản nhạc đã hoàn thành với người không có phần mềm chép nhạc.
PDF giữ nguyên bố cục và có thể mở ở bất cứ đâu. Đó là định dạng phù hợp cho bản nhạc đã hoàn thành đặt trên giá nhạc. Điểm hạn chế là PDF là hình ảnh: bạn không thể sửa nốt, đổi giọng hay dàn lại trang. Nếu chỉ có PDF, Songscription có thể đọc tệp để tạo bản nhạc chỉnh sửa được, dù tệp MusicXML xuất từ phần mềm gốc luôn chính xác hơn.
Hãy dùng PDF khi bản nhạc đã xong và bạn muốn chơi hoặc in. Nếu còn định sửa, hãy chỉnh MusicXML trước rồi mới tạo PDF. Hướng dẫn xuất bản nhạc piano sang PDF có thêm thông tin về cách in bản nhạc rõ ràng.
MIDI: phù hợp cho DAW và sản xuất nhạc
Phù hợp để: đưa phần nhạc cụ vào phần mềm làm nhạc (DAW) như Logic, Ableton hoặc FL Studio; đổi âm thanh nhạc cụ; remix, lấy mẫu âm thanh hoặc sản xuất nhạc.
MIDI lưu nốt dưới dạng dữ liệu gồm cao độ, thời điểm bắt đầu, độ dài và lực nhấn. Tệp không chứa sẵn âm thanh hay bố cục trang. Đưa MIDI vào một nhạc cụ ảo, bạn có thể đổi âm thanh, chỉnh thời điểm vào nốt hoặc chuyển giọng. Các nốt vẫn là dữ liệu chỉnh sửa được trong DAW.
MIDI không lưu cách viết bản nhạc, nên không phù hợp nếu bạn cần giữ nguyên phần ký âm. Hướng dẫn chuyển âm thanh sang MIDI nói kỹ hơn về định dạng này. Còn nếu muốn tạo bản nhạc từ tệp MIDI, hãy xem hướng dẫn chuyển MIDI sang bản nhạc.
MusicXML: phù hợp để chỉnh ký âm
Phù hợp để: mở trong MuseScore, Sibelius, Finale hoặc Dorico; trình bày lại bản nhạc; chỉnh bố cục; ghép phần nhạc cụ vào một tổng phổ lớn hơn.
MusicXML giữ lại phần ký âm: nốt, tiết tấu, khóa nhạc, bộ dấu hóa và cách bố trí dự kiến. Các phần mềm chép nhạc dùng định dạng này để trao đổi tệp. Vì vậy, khi muốn tiếp tục chỉnh bản nhạc dưới dạng ký âm, thay vì dữ liệu thô hay hình ảnh cố định, bạn nên chọn MusicXML. Score Editor của Logic Pro cũng đọc được định dạng này.
Trong ba định dạng, MusicXML làm mất ít thông tin nhất về cách trình bày bản nhạc. Nếu chưa chắc nên chọn gì, bạn có thể bắt đầu với định dạng này. Bài MusicXML và MIDI so sánh trực tiếp MusicXML với định dạng dùng để sản xuất nhạc.
Chọn định dạng trong 30 giây
- Muốn in hoặc đọc ngay? Chọn PDF.
- Muốn đưa vào DAW để sản xuất nhạc hoặc đổi âm thanh? Chọn MIDI.
- Muốn chỉnh ký âm trong MuseScore, Sibelius, Finale hoặc Dorico? Chọn MusicXML.
- Đang chép nhạc cho guitar hoặc bass? Lấy thêm tệp Guitar Pro vì tệp này giữ cả ký âm lẫn tab.
- Chưa chắc nên chọn gì? Chọn MusicXML. Định dạng này giữ được nhiều thông tin nhất, và sau đó bạn vẫn có thể xuất MIDI hoặc PDF.
Cả ba định dạng đều được tạo từ một lần chép nhạc nên bạn không bị giới hạn ở một lựa chọn. Hướng dẫn về các định dạng xuất từ Songscription có bảng so sánh và giải thích đầy đủ từng định dạng chứa gì. Khi đã chọn phần mềm muốn dùng, bạn có thể xem cách nhập tệp Songscription vào MuseScore, Sibelius, Finale và Logic. Bạn có thể tạo tất cả các định dạng này từ bất kỳ bản ghi nào bằng cách chuyển âm thanh thành bản nhạc.
Câu hỏi thường gặp
MusicXML, MIDI và PDF khác nhau thế nào?
Mỗi định dạng chứa một loại thông tin khác nhau. PDF là hình ảnh cố định của bản nhạc đã hoàn thành, sẵn sàng để in nhưng không cho chỉnh sửa từng nốt. MIDI chứa dữ liệu nốt thô gồm cao độ, thời điểm và lực nhấn, không có âm thanh hay bố cục trang; định dạng này dành cho phần mềm làm nhạc (DAW) và phát lại. MusicXML chứa phần ký âm đầy đủ gồm nốt, tiết tấu, khóa nhạc và cách bố trí dự kiến, để chỉnh sửa trong phần mềm chép nhạc như MuseScore, Sibelius, Finale và Dorico. Songscription xuất cả ba định dạng từ mỗi lần chép nhạc, nên bạn chọn theo việc muốn làm tiếp.
Nên xuất MIDI hay MusicXML từ Songscription?
Xuất MIDI khi bạn định đưa bản nhạc vào DAW và muốn chỉnh nốt dưới dạng dữ liệu, chẳng hạn để đổi âm thanh, sửa thời điểm vào nốt hoặc sản xuất một track. Xuất MusicXML khi bạn định dùng phần mềm chép nhạc và muốn chỉnh bản nhạc dưới dạng ký âm, chẳng hạn để dàn trang lại, sắp xếp từng phần nhạc cụ hoặc in bản nhạc rõ ràng. MIDI giữ lại phần trình diễn, còn MusicXML giữ lại phần ký âm. Nếu chưa chắc, MusicXML giữ được nhiều thông tin ký âm hơn và bạn vẫn có thể tạo MIDI riêng.
MIDI có giữ bố cục bản nhạc không?
Không. MIDI lưu thời điểm bắt đầu và kết thúc của từng nốt, nhưng không lưu cách viết nốt trên bản nhạc. Vì vậy, cùng một tệp MIDI có thể được hiển thị bằng nhiều kiểu ký âm tùy phần mềm mở tệp. Cách nối đuôi nốt, phân bè, viết nốt đồng âm khác tên và bố cục trang đều là những quyết định về ký âm mà MIDI không lưu. Nếu muốn giữ cách viết bản nhạc khi chuyển tệp, hãy dùng MusicXML, định dạng được thiết kế để giữ những chi tiết đó.
Một lần chép nhạc có cho ra cả ba định dạng không?
Có. Từ một lần chép nhạc trong Songscription, bạn nhận được cả PDF, MIDI và MusicXML, nên không cần chọn một định dạng rồi mất hai định dạng còn lại. Bạn có thể in PDF để tập ngay, mở MusicXML trong phần mềm chép nhạc để chỉnh bản nhạc, rồi xuất MIDI khi muốn đưa phần nhạc cụ vào DAW. Cả ba đều được tạo từ cùng một lần chép nhạc từ bản ghi.
