Bài viết thuộc bộ hướng dẫn về các công cụ chép nhạc tốt nhất.
Phần mềm viết nhạc giúp bạn chỉnh sửa, dàn trang và in bản nhạc, nhưng không tự nhận biết những gì có trong bản ghi. Đó là phần AI chép nhạc đảm nhận. Songscription nghe tệp âm thanh và tạo ra một tệp mà phần mềm viết nhạc mở trực tiếp được. Thay vì chép nhạc bằng tai từ đầu, bạn có sẵn bản nháp để chỉnh sửa.
Nên xuất MusicXML hay MIDI?
Songscription xuất hai định dạng dùng được với phần mềm viết nhạc là MusicXML và MIDI. Mỗi định dạng giữ lại thông tin khác nhau, nên lựa chọn này ảnh hưởng đến công sức chỉnh sửa sau khi nhập.
MusicXML là định dạng ký âm có cấu trúc, lưu toàn bộ thông tin ký âm của bản nhạc, gồm cách nhóm nốt, ghi ký hiệu và dàn trang. MIDI là định dạng biểu diễn, ghi lại nốt nào được chơi và vào lúc nào, nhưng không đảm bảo giữ nguyên cấu trúc ký âm. Vì vậy, bản nhạc hiện ra trong phần mềm dễ đọc đến đâu phụ thuộc nhiều vào cách tệp MIDI được tạo.
Sau khi nhập MIDI, bạn thường phải dành thời gian chỉnh sửa để có bản nhạc dễ đọc. Bài về chuyển MIDI thành bản nhạc giải thích cụ thể quá trình này. Với phần lớn công việc viết nhạc, MusicXML là lựa chọn thuận tiện hơn để bắt đầu. Bài về các định dạng xuất nhạc sẽ giúp bạn biết khi nào nên chọn MIDI.
Cách xuất tệp từ Songscription
Tải tệp âm thanh lên Songscription và chờ chép nhạc. Songscription nhận MP3, WAV cùng những định dạng âm thanh phổ biến khác, và thường trả kết quả khá nhanh. Khi chép xong, xem lại kết quả trong trình chỉnh sửa trên màn hình trước khi xuất. Sửa một lỗi ở đây chỉ mất vài giây, còn nếu tìm thấy lỗi sau khi đã mở trong phần mềm viết nhạc, bạn sẽ phải dò lại bản nhạc. Bạn không cần kiểm tra thật kỹ, chỉ cần tìm những chỗ sai rõ ràng. Nếu muốn kết quả chính xác nhất có thể trước cả bước này, bạn có thể đọc bài về cách chép nhạc bằng AI chính xác. Sau đó, xuất tệp MusicXML.
Dùng Songscription với Sibelius
Sibelius là một trong những phần mềm viết nhạc chuyên nghiệp được dùng rộng rãi. Nếu đã làm việc trong Sibelius, bạn có thể bắt đầu bằng Songscription: tải bản ghi lên, nhận tệp MusicXML rồi mở như bất kỳ bản nhạc nào khác.
Các phiên bản Sibelius cũ mua bản quyền vĩnh viễn có thể hiện cảnh báo về phiên bản khi nhập tệp MusicXML mới hơn. Độ chính xác của bản nhạc sau khi nhập cũng có thể khác nhau tùy phiên bản. Trong phần lớn trường hợp, bản nhạc vẫn được nhập nếu bạn tiếp tục sau cảnh báo. Nếu đang dùng gói đăng ký Sibelius hiện hành, bạn ít gặp cảnh báo này hơn.
Dùng Songscription với Finale
Trong thời gian dài, Finale là một trong những phần mềm viết nhạc chuyên nghiệp phổ biến, được dùng để viết nhạc phim, giảng dạy và xuất bản. MakeMusic ngừng phát triển Finale vào năm 2024 nên phần mềm này không còn được bán hay cập nhật. Dù vậy, những bản đã cài vẫn chạy và trong phần lớn trường hợp nhập tệp MusicXML từ Songscription mà không gặp vấn đề.
Nhiều người đã dùng Finale nhiều năm, có sẵn mẫu, thư viện tự tạo và đã quen với cách thao tác. Không có lý do cụ thể nào buộc họ phải bỏ Finale chỉ vì phần mềm này không còn được bán. Nếu mới bắt đầu, bạn có thể cân nhắc Dorico, phần mềm mà MakeMusic hiện giới thiệu và cũng nhập MusicXML tốt.
Dùng Songscription với Dorico
Dorico hiện là một trong những phần mềm viết nhạc chuyên nghiệp đang được phát triển mạnh và nhập MusicXML tốt. Nếu lần đầu chọn phần mềm viết nhạc, bạn có thể tìm hiểu Dorico. Bài về phần mềm viết nhạc miễn phí giới thiệu thêm những lựa chọn khác.
Dorico đọc thông tin âm nhạc trong tệp nhập vào rồi dùng cơ chế dàn trang riêng để xử lý phần còn lại. Cách này thường cho kết quả gọn hơn so với giữ lại mọi chi tiết định dạng từ tệp xuất ban đầu. Bản nhạc có thể trông hơi khác so với khi mở bằng phần mềm khác.
Lời kết
Với AI chép nhạc, bạn có sẵn bản nháp khi bắt đầu viết nhạc. Thay vì dành phần đầu buổi để nghe và xác định những gì có trong bản ghi, bạn mở phần mềm và thấy sẵn một bản nhạc trên trang. Để có bản nhạc chỉnh sửa được từ bản ghi âm, bạn thường phải qua nhiều công đoạn.
Có sẵn bản nháp cũng giúp bạn cân nhắc xem có nên bắt tay vào một dự án hay không. Bạn có thể bắt đầu với bản ghi đã định chép từ lâu, bản thu tham khảo muốn tìm hiểu hay giai điệu đã ngân nga vào điện thoại, thay vì tiếp tục gác lại. Bài hướng dẫn chuyển MP3 thành bản nhạc giải thích kỹ hơn quá trình này.
Bản chép không phải lúc nào cũng hoàn hảo và thường cần chỉnh sửa thêm. Dù vậy, sửa một bản nháp khác với viết lại từ đầu và thường nhanh hơn. Dù dùng phần mềm viết nhạc nào, bạn đều bắt đầu theo cùng một cách: tải bản ghi lên Songscription, xuất MusicXML rồi mở tệp trong phần mềm.
Câu hỏi thường gặp
Nên xuất MusicXML hay MIDI để dùng với phần mềm viết nhạc?
Với phần lớn công việc viết nhạc, hãy chọn MusicXML. Định dạng này lưu bản nhạc dưới dạng ký âm, gồm cách nhóm nốt, ghi ký hiệu và dàn trang, nên khi mở ra bạn sẽ có một bản nhạc tương đối dễ đọc. MIDI là định dạng biểu diễn, ghi lại nốt nào phát vào lúc nào nhưng không đảm bảo giữ nguyên cấu trúc ký âm. Vì vậy, khi nhập MIDI vào phần mềm viết nhạc, bạn thường phải chỉnh sửa nhiều hơn để có bản nhạc dễ đọc.
Tệp từ Songscription có mở được trong Sibelius, Finale và Dorico không?
Có. Songscription xuất tệp MusicXML mà Sibelius, Finale và Dorico đều nhập được. Các phiên bản Sibelius cũ mua bản quyền vĩnh viễn có thể hiện cảnh báo về phiên bản khi mở tệp MusicXML mới hơn, nhưng thường vẫn nhập được bản nhạc nếu bạn tiếp tục. Nếu đang dùng gói đăng ký Sibelius hiện hành, bạn ít gặp cảnh báo này hơn.
Năm 2026 còn dùng Finale để nhập MusicXML được không?
Có, nếu bạn đã cài Finale. MakeMusic ngừng phát triển Finale vào năm 2024 nên phần mềm này không còn được bán hay cập nhật. Tuy vậy, những bản đã cài vẫn chạy và trong phần lớn trường hợp vẫn nhập được MusicXML. Hiện MakeMusic hướng người dùng sang Dorico, phần mềm cũng nhập MusicXML tốt.
